Cổng thông tin điện tử - Ủy ban quốc gia ứng phó thiên tai và tìm kiếm cứu nạn

Lũ lụt

08:42 | 17/05/2015

Lũ lụt

    1. Khái niệm:

– Lũ là mức nước và tốc độ dòng chảy trên sông, suối vượt quá mức bình thường. Lụt xảy ra khi nước lũ dâng cao tràn qua sông, suối, hồ, đập và đê vào các vùng trũng, làm ngập nhà cửa, cây cối, đồng ruộng.

          – Lũ quét là hiện tượng tự nhiên, chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố như: mưa với cường suất lớn trên địa hình đặc biệt, nơi có độ dốc lưu vực trên 20% – 30%, nhất là ở nơi có độ che phủ của thảm thực vật thưa do lớp phủ thực vật bị tàn phá mạnh, độ ổn định của lớp đất mặt lưu vực kém, tạo điều kiện tập trung hình thành dòng chảy dồn vào các sông suối thuận lợi, làm cho lượng nước tích tụ ngày càng nhanh và tạo ra thế năng rất lớn.

2. Nguyên nhân

Những trận mưa lớn kéo dài có thể gây ra lũ, lụt. Các công trình xây dựng như đường bộ, đường xe lửa và hệ thống thuỷ lợi cũng có thể ngăn cản dòng chảy tự nhiên, làm tăng ngập lụt.

Lũ lụt còn có thể xảy ra khi đê, đập, hồ hoặc kè bị vỡ. Các trận bão lớn có thể làm nước biển dâng lên, tiến sâu vào đất liền, gây ra ngập, lụt và nhiễm mặn.

3. Các loại lũ: Có 3 loại lũ chính:

– Lũ quét:

Thường xảy ra trên các sông nhỏ hoặc ở miền núi. Thường là kết quả của những trận mưa rất lớn ở những vùng có độ dốc cao, cây cối bị phá huỷ và đất không còn khả năng giữ nước.

Diễn ra trong một thời gian rất ngắn, dòng nước chảy với tốc độ cực lớn, có thể cuốn theo mọi thứ nơi dòng chảy đi qua. Xuất hiện rất nhanh sau khi trời bắt đầu mưa và khó dự báo trước lũ quét sẽ xảy ra ở đâu. Có thể xảy ra khi vỡ hồ, đập.

– Lũ sông:

Xảy ra trên sông khi có mực nước cao hơn và tốc độ dòng nước nhanh hơn mức bình thường. Thường do các trận mưa lớn ở đầu nguồn gây ra. Có thể xuất hiện từ từ như ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long hoặc nhanh như ở các sông thuộc Trung Bộ

– Lũ ven biển (nước biển dâng)

Xuất hiện khi sóng biển dâng cao đột ngột kết hợp với triều cường, phá vỡ đê hoặc tràn qua đê biển vào đất liền và làm nước sông không chảy thoát ra biển được gây ra ngập lụt đột ngột.

Lũ ven biển thường xảy ra khi có áp thấp nhiệt đới hoặc bão vào gần bờ biển

4. Tác hại của lũ lụt

Gây chết người hoặc bị thương.

Ảnh hưởng đến đời sống của doanh nghiệp (lũ lụt kéo dài có thể làm chậm trễ mùa vụ mới, nguồn nước bị nhiễm bẩn, phát sinh dịch bệnh).

Làm hư hỏng các công trình (nhà cửa, bệnh viện, trạm y tế, trường học, đường giao thông, đường dây điện, đường dây điện thoại, hệ thống cung cấp nước sạch …)

Gây xói lở hoặc bồi lắng, lấp đất, cát làm mất diện tích trồng trọt.

5. Những việc cần làm để giảm thiểu thiệt hại do lũ lụt

– Trước khi lũ, lụt xảy ra

Theo dõi thông tin về lũ, lụt trên vô tuyến, đài hoặc loa phóng thanh công cộng

Thành lập lực lượng phản ứng nhanh, phân công trực thường xuyên để có thể phản ứng kịp thời

Bảo quản, sơ tán các thiết bị, giấy tờ sổ sách quan trọng và cất giữ ở nơi khô ráo, an toàn

Rà soát, bổ sung các thiết bị cứu hộ, cứu nạn

Gia cố nhà xưởng giúp chịu lũ lụt tốt hơn. Bảo vệ nhà xưởng bằng cách nhồi đầy cát vào các bao tải và xếp chúng quanh nhà

Neo đậu thuyền bè ở nơi an toàn và giữ gìn cẩn thận để có thể sử dụng được khi cần thiết.

Xác định địa điểm an toàn và phương tiện để di dời khi cần.

Bảo vệ nguồn nước bằng cách che đậy giếng, bể chứa nước.v.v….

Tổ chức, phân công ứng trực thường xuyên để có phản ứng kịp thời

– Trong thời gian lũ, lụt

Cắt hết nguồn điện để đảm bảo an toàn trong lũ lụt.

Tạm ngưng sản xuất khi có dấu hiệu lũ lớn

Di chuyển trang thiết bị, hang hóa tới nơi cao và an toàn, ví dụ như một toà nhà hai tầng hoặc một quả đồi..

– Sau lũ lụt

Dọn dẹp nhà xưởng

Tu sửa đường sá

Rà soát thiệt hại của doanh nghiệp

Phòng PCTT

VP UBQGTKCN